Sunday, December 8, 2013

Liệu Trung Quốc sẽ mở rộng vùng nhận dạng phòng không (ADIZ) xuống biển Đông?

Có nhiều dự đoán rằng Hoa Lục sẽ sớm đơn phương tuyên bố mở rộng ADIZ (Air Defense Identification Zone hay Vùng Nhận Dạng Phòng Không) xuống biển Đông Nam Á, tức là lấn lên không phận ở nhiều khu vực đang trang chấp như Trường Sa và Hoàng Sa.

Nhiều chuyên gia đánh giá rằng Trung Quốc không đủ khả năng để tuần tra một khu vực rộng lớn như vậy, nhưng cách nhận xét này thiếu sót trên nhiều khía cạnh.

Hoa Lục sẽ mua các chiến đấu cơ Su-35 của Nga vào năm 2014; loại này tối tân hơn những chiếc Su-30 mà Nga đang bán cho Việt Nam, lại thêm tầm hoạt động rất xa nên thích hợp cho việc tuần tra khu vực rộng lớn như Biển Đông. Thêm vào đó Trung Quốc sẽ hạ thủy 2 tàu sân bay vào năm 2015 (nếu cộng thêm chiếc Liêu Ninh thì tổng số sẽ là 3) đồng thời đang ráo riết để trang bị bằng các loại máy bay tiêm kích Su-33 (mua của Nga) và J-15 (bắt đầu sản xuất trong nước).

Với những chuẩn bị nói trên đến năm 2020 Hoa Lục hoàn toàn có khả năng khống chế Biển Đông, nên hiện tại họ tuyên bố mở rộng vùng ADIZ để thế giới dần quen thuộc với một nguyên trạng mới.

Một đặc điểm địa lý là bờ biển của Trung Quốc bị bao quanh bởi các quốc gia đồng minh của Mỹ như Nam Hàn, Nhật, Đài Loan, Phi-Luật-Tân và Singapore. Hoa Kỳ có thể cho máy bay theo dõi hoạt động của các tàu chiến và tàu ngầm đối phương khi muốn vượt thoát từ vùng cận duyên ra ngoài biển rộng ở Thái Bình Dương.

Không phải tình cờ mà Trung Quốc ra mắt các tàu ngầm nguyên tử (vốn có tầm hoạt động đại dương xa hơn hẳn các tàu diesel mua của Nga) trong cùng tháng 11 khi tuyên bố mở rộng vùng ADIZ, trùng hợp với việc Hoa Kỳ gởi máy bay săn tàu ngầm P8 loại tối tân nhất sang Nhật. Mục tiêu của vùng ADIZ ở Đông Bắc Á nhằm giới hạn khu vực trinh sát của máy bay Mỹ để trong tương lai các tàu ngầm có thể thoát ra biển lớn và đe doạ hạm đội tàu sân bay của Hoa Kỳ từ Guam và Honolulu, không cho tiếp cứu Nhật Bản hay Đài Loan.

Như vậy kế hoạch mở rộng vùng ADIZ thứ nhì xuống Đông Nam Á sẽ phù hợp với nhu cầu chiến lược bảo vệ căn cứ tàu ngầm lớn trên đảo Hải Nam.

Nhiều người cho rằng Hoa Kỳ không công nhận vùng ADIZ của Trung Quốc nên sẽ tiếp tục cho máy bay trinh sát hoạt động trong khu vực. Nhưng năm 2001 Bắc Kinh đã tạo sự cố bằng cách cho phi cơ của họ đụng vào máy bay tuần thám của Mỹ trên không phận quốc tế gần đảo Hải Nam. Trong tương lai Trung Quốc có thể dàn xếp một cuộc đối đầu tương tự - nhưng lần này sẽ đổ lổi cho Mỹ không tôn trọng vùng ADIZ mà họ đề ra.


Hiện Nhật Bản đang vận động ráo riết để có một bản tuyên bố chung với ASEAN rằng vùng ADIZ là mối đe doạ cho nền an ninh khu vực, nhưng dự thảo này có thể gặp trở ngại từ các nước có quyền lợi kinh tế với Trung Quốc. Nếu không có sự thống nhất thì Hoa Kỳ sẽ gặp khó khăn khi can thiệp - như đã từng xảy ra ngay giữa Nhật và Mỹ trong việc thông báo cho Bắc Kinh về các chuyến bay dân sự. Cho nên thiết nghĩ Việt Nam và Phi Luật Tân nên gấp rút và tích cực hổ trợ sáng kiến này của Nhật Bản.

1 comment: